Đa dạng sinh học

Phát hiện Bọ rùa 12 chấm thuộc họ bọ Rùa (Coccinellidae) đang ăn quả trên cây tầm bóp (Lu lu đực), có tên khoa học Solanum americanum MILL., 1768. Chúng thuộc họ Cà (Solanaceae).

Phát hiện loài bướm đêm Creatonotos transiens, cỡ trung bình thuộc họ Erebidae.

Phát hiện Bọ rùa khoai tây 28 chấm thuộc họ bọ Rùa (Coccinellidae) đang ăn quả trên cây tầm bóp (Lu lu đực), có tên khoa học Solanum americanum MILL., 1768. Chúng thuộc họ Cà (Solanaceae).

Phát hiện loài Phaedyma columella (Cramer, 1782) thuộc họ bướm Giáp (Nymphalidae) thường lang thang vào giữa trưa trời nắng. Nó có khả năng cử động từng cái râu rất độc lập.

Phát hiện sâu bướm Gastropacha pardale trên thân cây keo (Acacia Auriculiformis Mangium). Quá trình theo dõi chuyển hóa thành kén rồi thành bướm cho thấy chúng là bậc thầy về ngụy trang từ sâu thành bướm. Gastropacha pardale thuộc họ Lasiocampidae, thường được biết đến với tên gọi bướm đêm cánh.

Phát hiện loài Troides aeacus (C. & R. Felder, 1860) trong khuôn viên trường THPT chuyên Hạ Long, thuộc họ Bướm phượng Papilionidae. Đây là loài rất ít gặp.

Aethaloessa calidalis (Guenée, 1854) thuộc họ bướm cỏ (Crambidae). Họ Crambidae thuộc Pyraloidea bao gồm khoảng 11.700 loài trên thế giới (Munroe và Solis, 1999). Cá thể được phát hiện trong khuôn viên trường THPT chuyên Hạ Long.

Phát hiện loài bướm nam nam tước xanh viền trắng, Euthalia phemius Doubleday, 1848, nó thuộc họ bướm Giáp (Nymphalidae). Điều đáng tiếc là nó đã chết. Hãy cùng tìm hiểu loài bướm này.

Phát hiện cá thể Bướm đêm diều hâu màu nâu nhạt, tên khoa học Theretra latreillii (W.S. Macleay, 1826), thuộc họ bướm Nhân sư (Sphingidae) tại miếu Vua Bà – Quảng Yên, Quảng Ninh.

Phát hiện cá thể bọ ngựa Trung Quốc, tên khoa học Tenodera sinensis Saussure, 1871, thuộc họ Bọ ngựa (Mantidae) tại miếu Vua Bà – Quảng Yên, Quảng Ninh.

Phát hiện cá thể bướm rajah màu nâu vàng thuộc họ bướm Giáp (Nymphalidae) trong khuôn viên bệnh viện đa khoa tỉnh Quảng Ninh, tiếc là nó không còn nguyên vẹn.

Một cá thể bướm thuộc chi Discophora, có kích cỡ khá lớn với sải cánh 89 mm. Tên loài chưa xác định. Địa điểm phát hiện: khuôn viên khu liên hợp thể thao, phường Tuần Châu, Quảng Ninh.
Discophora là một chi bướm thuộc họ Nymphalidae, bộ tộc Amathusiini (phân họ Satyrinae), bao gồm khoảng 11 loài được công nhận là đặc hữu của Nam và Đông Nam Á. Những loài bướm này, thường được gọi là bướm duffer, là loài bướm có kích thước trung bình với sải cánh từ 80 đến 102 mm, đặc trưng bởi đôi cánh màu nâu sẫm chủ yếu được tô điểm bằng các họa tiết tinh tế gồm các đốm màu xanh lam, trắng hoặc vàng đất và các dải ngang giúp ngụy trang trong môi trường rừng
Sự biến dị trong cùng một loài và giữa các loài làm nổi bật tính đa dạng thích nghi; ví dụ, loài Discophora deo (Bướm sọc) có một dải màu vàng đậm trên cánh trước ở cả hai giới, tạo ra sự tương phản nổi bật hơn so với các đốm màu xanh nhạt, khó nhận thấy đặc trưng của loài Discophora sondaica (Bướm thường), nơi các hoa văn ở mặt trên rất tối thiểu và chủ yếu bao gồm các đốm nhỏ, màu trắng vàng không rõ ràng ở phần đĩa và sau đĩa ở con cái. Những khác biệt về cường độ dải và độ nổi bật của đốm như vậy có thể phản ánh sự thích nghi theo vùng để ngụy trang trong các loại thảm lá rừng khác nhau, với D. deo thể hiện các yếu tố màu vàng đậm hơn ở quần thể Himalaya so với màu nâu nhung đơn giản hơn của D. sondaica ở vùng đất thấp Đông Nam Á.

Chúng ta đã quen thuộc với xương hóa thạch, trứng hóa thạch, phân hóa thạch,... Nhưng một khám phá gần đây cho thấy chất nôn cũng có thể hóa thạch. Tại địa điểm khảo cổ Bromacker ở Đức, một hóa thạch rất bất thường đã được khai quật: một regurgitalith, tức là chất nôn hóa thạch. Chất nôn này bao gồm hài cốt xương thuộc về ba loài động vật khác nhau và đến từ một loài săn mồi thuộc nhóm Synapsida (một nhóm động vật bao gồm các loài động vật có vú hiện đại), đã được phát hiện tại địa điểm này trước đó.
Các lớp đá tại địa điểm này, có niên đại khoảng 290 triệu năm (kỷ Permi sớm), đã từng chứa các hóa thạch thực vật, lưỡng cư và bò sát được bảo tồn đặc biệt tốt, cũng như nhiều dấu chân. Lần này, nhóm nghiên cứu của chúng tôi đã phát hiện ra một cụm nhỏ xương bị tiêu hóa một phần, không có cấu trúc hoặc hình dạng đều đặn, cho thấy rằng đó không phải là phân mà là hài cốt do một loài săn mồi nôn ra. Khám phá này vừa được công bố trên tạp chí Scientific Reports.

Phát hiện, quan sát cá thể bướm nâu chiều đậu bờ tường cao, sau 3 ngày nó đậu xuống sàn, trở nên yếu ớt. Bướm Melanitis leda thuộc họ bướm Giáp (Nymphalidae).

Phát hiện loài bướm Trăng lam, thuộc họ Bướm giáp (Nymphalidae). Đây là một trong những loài bướm phổ biến và có khả năng thích nghi cao nhất, phân bố rộng khắp từ Madagascar qua Nam Á, Đông Nam Á đến Úc và các đảo Thái Bình Dương.

Phường Hạ Long: Phát hiện loài bọ cánh cứng hoạt động về đêm, thuộc bộ Cánh cứng (Coleoptera), họ Bọ hung (Scarabaeidae). Bọ cánh cứng Holotrichia parallela, hay còn gọi là bọ cánh cứng đen lớn, là một loài gây hại nghiêm trọng cho nông nghiệp ở châu Á. Loài bọ này có chiến lược giao phối khác thường, con cái xuất hiện cách đêm và tiết ra mùi pheromone để thu hút con đực. Một nghiên cứu mới của các nhà nghiên cứu tại UC Davis và Trung Quốc cho thấy khả năng phát hiện pheromone của con cái ở bọ đực cũng hoạt động theo chu kỳ 48 giờ, hay chu kỳ sinh học hàng ngày.

Phát hiện cá thể bướm đêm trong khuôn viên trường THPT Đầm Hà, tỉnh Quảng Ninh. Đây là loài thuộc Họ Bướm hoàng đế (Saturniidae), hay còn gọi là bướm tằm khổng lồ theo tiếng Anh (Giant Silkworm Moths).

Phát hiện loài bướm loang (Jezebel painted) tại khu vườn ở phường Việt Hưng. Đây là một loài bướm vườn phổ biến hấp dẫn thuộc họ bướm phấn (Pieridae).

Phát hiện loài bướm hề bán đảo ở khu vực phường Hà Tu.

Phát hiện thằn lằn bóng hoa đang phơi nắng. Thằn lằn bóng hoa hay thằn lằn mặt trời thông thường thuộc Bộ có vảy (Squamata), Họ Thằn lằn bóng (Scincidae).

Phát hiện loài bướm bản đồ trên cây sung (tên khoa học Ficus racemosa), nó đậu trên quả sung, khi bị phát hiện nó di chuyển rất nhanh ra chỗ khác.

Phát hiện loài nhện có màu vàng và đen tuyệt đẹp, Gasteracantha diadesmia hay còn gọi là nhện dệt hình có gai lưng.

Cuối tuần thư giãn vùng ngoại ô (Phường Hà Tu). Phát hiện hai cá thể gà nước thông thường tại một ao sen tàn trong mùa đông, yên bình và săn hình ảnh của chúng. Hai cá thể rất nhút nhát, khi phát hiện có động, chúng đập cánh đồng thời hai chân đạp trên mặt nước rất nhanh vào khu vực rau muống và bụi cây cạnh ao. Có lẽ đây là cá thể chưa trưởng thành nên chưa có màu đỏ phía trên mỏ. Rất cần giữ gìn để bảo tồn loài gà này.

Buổi sáng phát hiện hai cá thể ong bắp cày đang nghỉ ngơi trên cây dổi đất (Tên khoa học Piper auritum Kunth). Điều thú vị là có một cá thể đực và một cá thể cái cạnh nhau.
(Trong số báo xuất bản ngày 16/7/2025 “Báo cáo đa dạng sinh học: loài ong bắp cày” có mô tả nhóm ong bắp cày, tuy nhiên không phát hiện có cá thể cái. Xem bài tại https://dadangsinhhoc.vn/tin-tuc-su-kien/bao-cao-da-dang-sinh-hoc-loai-ong-bap-cay-66.html).

Phát hiện chim chim chiền chiện bụng vàng Prinia flaviventris thuộc bộ chim sẻ (Passeriformes), họ Cisticolidae tại Hạ Long.

Phát hiện rùng rợn: một mạng nhện khổng lồ rộng 106 mét vuông, tương đương nửa sân tennis, được tìm thấy sâu bên trong một hang động tối tăm trên biên giới giữa Albania và Hy Lạp.

Loài rết lớn được phát hiện trong tự nhiên, tại phường Hà Tu, chiều dài 170 mm.

Phát hiện một cá thể bọ cọ đỏ trong khuôn viên trường chuyên Hạ Long.

Phát hiện bướm cánh ren đỏ.

Phát hiện loài bướm trắng lớn tại Hạ Long.

Phát hiện thêm 1 loài bướm nam tước lòe loẹt.

Phát hiện bọ hung đồng trong khuôn viên trường THPT chuyên Hạ Long.

Phát hiện một cá thể cò lửa lùn (diệc vàng) hay cò gọi là cò lùn xám. May mắn là được tiếp cận ở vị trí rất gần, điều rất khó đối với nhiều loài chim khác.

Đối với thực vật có hoa, việc thụ phấn có ý nghĩa sống còn. Các nhà khoa học tại Đại học Tokyo đã phát hiện ra rằng một loài cây dogbane (thuộc họ trúc đào - Apocynaceae), với tên khoa học là Vincetoxicum nakaianum, có khả năng phát ra mùi hương rất giống mùi kiến khi bị tấn công để thu hút côn trùng thụ phấn. Đây là trường hợp đầu tiên được biết đến về khả năng bắt chước mùi kiến ở thực vật.

Phát hiện loài bướm đêm trong khuôn viên trường THPTchuyên Hạ Long. Chúng ta cùng tìm hiểu nhé.

Hút mật họng đen (tên khoa học Cinnyris asiaticus) là một loài chim trong họ Nectariniidae. Trong chuyến công tác tại xã Đầm Hà, Quảng Ninh, phát hiện loài chim, căn cứ vào các đặc điểm hình thái, cách thức làm tổ, có thể là chim hút mật tía.

Ngày 17/12, Ban Quản lý Khu dự trữ thiên nhiên Động Châu – Khe Nước Trong (Quảng Bình) cho biết, thông qua công tác bẫy ảnh, lần đầu tiên phát hiện cá thể cầy mực quý hiếm (còn gọi là gấu chồn) trong lâm phần.