Phỏng sinh học: Từ Bọ ngựa đến võ bọ ngựa (Praying Mantis Kung Fu)

Thứ tư - 25/02/2026 11:46

Con Người – Tên khoa học Homo sapiens Linnaeus, 1758. Nhà bác học Carl Linnaeus đã xếp con người thuộc bộ Linh trưởng (Primates). Primates có nghĩa là bậc nhất vì ông tin rằng đây là nhóm động vật cao cấp nhất, gồm thành viên của nhóm động vật có vú phát triển và thông minh nhất, bao gồm con người, khỉ và vượn. Hiểu biết của chúng ta về không gian, thời gian và vị trí của mình trong tự nhiên vượt xa các loài động vật khác. Trong quá trình phát triển, con người đã tìm kiếm nguồn cảm hứng từ thiên nhiên, bắt chước tự nhiên để nâng cao chất lượng cuộc sống. Mô phỏng sinh học (Biomimicry) là việc học hỏi và bắt chước các hình thái, quy trình và hệ sinh thái của tự nhiên để tạo ra những thiết kế bền vững hơn.

Quan sát một con bọ ngựa

Bọ ngựa cái đang đẻ trứng trên cây phượng, mùa xuân với tư thế 2 càng chắp gọn lại theo kiểu nguyện cầu đặc trưng của loài

Bọ ngựa trên tem của Việt Nam (phát hành năm 2009)

Đến môn võ bọ ngựa nổi tiếng

Vào cuối thời Minh – đầu thời Thanh, Vương Lang (người Kỳ Hà, tỉnh Sơn Đông) sau khi thất bại trong một cuộc tỷ võ, tình cờ quan sát bọ ngựa bắt ve sầu với động tác linh hoạt và quyết liệt, liền biên soạn một số động tác quyền thuật để khổ luyện. Sau đó, Vương Lang không ngừng tổng kết kinh nghiệm, cải tiến và làm phong phú những thành quả đã đạt được, từ đó sáng tạo ra Đường lang quyền.
Cố Ngôi sao võ thuật nổi tiếng Lý Tiểu Long (Bruce Lee) đã học hỏi và kết hợp các yếu tố của Kung Fu Bọ Ngựa vào môn võ thuật cá nhân của mình, sáng tạo nên Triệt quyền đạo (Jeet Kune Do), khiến nó trở thành một triết lý võ thuật độc đáo.

Lý Tiểu Long thể hiện động tác của Đường Lang Quyền

Lý Tiểu Long nổi tiếng với câu nói đầy triết lý của mình trong chương trình Pierre Berton Show vào năm 1971: “ Hãy làm trống rỗng tâm trí. Hãy vô hình. Không hình dạng. Giống như nước. Bạn đổ nước vào cốc, nó trở thành cái cốc. Bạn đổ nước vào chai, nó trở thành cái chai. Bạn đổ nước vào ấm trà, nó trở thành ấm trà. Nước có thể chảy, hoặc nó có thể va đập. Hãy là nước, bạn của tôi.” (“Empty your mind. Be formless. Shapeless. Like water. You put water into a cup, it becomes the cup. You put water into a bottle, it becomes the bottle. You put it in a teapot, it becomes the teapot. Water can flow, or it can crash. Be water, my friend.”)
Triết lí này nói về sự uyển chuyển có thể rất mềm mại nhưng cũng có thể vô cùng mạnh mẽ, tùy thuộc vào người sử dụng, giống như các trạng thái khí, lỏng, rắn của nước.
Trên thực tế, Lý Tiểu Long đã lấy cảm hứng từ câu nói trong sách của Hoàng Hán Huân được xuất bản năm 1955: "Một số người tập trung vào việc sử dụng sự mềm mại và khả năng thích ứng, với ý định mềm dẻo như nước hay hấp thụ như vải, rồi tiếp tục nhấn chìm đối thủ trong những làn sóng vô tận".
Một câu nói nổi tiếng về sự kiên trì luyện tập để đạt tới đỉnh cao là “Tôi không sợ người đã luyện tập 10.000 cú đá một lần, mà tôi sợ người đã luyện tập một cú đá 10.000 lần.” (“I fear not the man who has practiced 10,000 kicks once, but I fear the man who has practiced one kick 10,000 times.”)

Tác giả: Hà Minh

Bài viết xem nhiều